Plattform für Design und Technologie im Bereich Küche, Haus und Bad
Als het over de keuken van 2040 gaat, denken veel mensen aan kunstmatige intelligentie, automatisering en apparaten die steeds meer taken overnemen. Jeroen van Oijen, oprichter van Chef on a Mission, kijkt daar anders naar. Volgens hem zit de echte vooruitgang niet in nóg meer techniek, maar in meer rust, overzicht en grip op het kookproces.
“Meer rust”, antwoordt hij meteen op de vraag wat in de keuken van 2040 absoluut voelbaar moet zijn. Volgens Van Oijen is het grootste probleem voor hobbykoks niet dat ze niet kunnen koken, maar dat ze gestrest raken zodra alles tegelijk moet gebeuren. “Een goede keuken helpt je om overzicht te houden. Niet door alles automatisch te doen, maar door logisch na te denken over werkstromen, organisatie en ergonomie.”
Daarmee legt hij een interessant accent voor de keukenbranche. Niet de hoeveelheid gadgets bepaalt de kwaliteit van een keuken, maar de mate waarin die ruimte helpt om ontspannen te koken. “De mooiste keukens zijn voor mij niet de keukens met de meeste gadgets, maar de keukens waarin je ontspannen kunt koken.”
Dat betekent niet dat Van Oijen tegen technologische ontwikkeling is. Integendeel. “Ik ben absoluut vóór slimme technologie.” Een oven die exact de juiste temperatuur houdt of een inductieplaat die nauwkeuriger werkt dan ooit, ziet hij als winst. Maar technologie moet volgens hem ondersteunend blijven. “Technologie moet je helpen om beter te koken, niet om het koken van je over te nemen.”
De essentie van koken laat zich volgens hem namelijk niet automatiseren. Die zit in smaak, intuïtie en ervaring. Daarom noemt hij proeven de belangrijkste vaardigheid van de toekomst. “Dat klinkt misschien simpel, maar het is in de keuken de belangrijkste vaardigheid.” Apparaten kunnen temperatuur meten, tijd bewaken en misschien zelfs structuur herkennen, maar daar houdt het op. “Alleen een mens kan bepalen of een gerecht emotie oproept. Of een saus spanning heeft. Of een gerecht in balans is.”
Opvallend is dat Van Oijen technologie ook ziet als middel om dichter bij de oorsprong van gerechten te komen. Kennis is toegankelijker dan ooit. “Inmiddels kun je binnen een paar seconden ontdekken hoe een gerecht oorspronkelijk bedoeld is.” Daardoor verwacht hij dat mensen juist nieuwsgieriger worden naar authenticiteit, techniek en herkomst.
Ook recepten krijgen in die ontwikkeling een andere rol. Ze blijven nuttig, maar zijn volgens hem nooit het einddoel. Wie echt wil leren koken, moet begrijpen waarom iets gebeurt: waarom vlees rust nodig heeft, waarom een ui eerst zoet moet worden voordat er wijn bij gaat.
Als hij zelf één element voor de keuken van 2040 zou mogen ontwerpen, kiest Van Oijen niet voor een robot of scherm, maar voor een intelligente mise-en-place-werkplek: een werkblad dat helpt bij voorbereiding, volgorde en overzicht. Zijn conclusie is helder:
“De keuken van 2040 draait niet om méér techniek, maar om betere organisatie. Want juist als je overzicht hebt, ontstaat rust. En uit rust ontstaat uiteindelijk het mooiste eten.”
